Poland

Zysk netto banków niższy o ponad połowę

Banki

Adobe Stock

Bran¿a w I pó³roczu mocno odczu³a skutki koronawirusa. Wygl¹da na to, ¿e najgorsze ma ju¿ za sob¹, ale trudno bêdzie powróciæ do dawnej rentownoœci.

£¹czny zysk netto 16 banków dzia³aj¹cych w Polsce, które udostêpni³y nam swoje dane, wyniós³ w I pó³roczu 2020 r. 2,81 mld z³. To a¿ o 55 proc. mniej ni¿ rok wczeœniej – wynika z zestawienia „Rzeczpospolitej".

Efekty pandemii

G³ówny powód to pandemia wp³ywaj¹ca na s³aboœæ wyniku odsetkowego ze wzglêdu na ciêcie stóp procentowych oraz wzrost rezerw zawi¹zywanych na oczekiwane straty kredytowe. Kolejne miesi¹ce, jak wskazuj¹ dane KNF dotycz¹ce ca³ego sektora, by³y równie¿ gorsze ni¿ w 2019 r. Po dziewiêciu miesi¹cach bran¿a ma 5,9 mld z³ zysku, o 49 proc. mniej ni¿ rok temu.

– Wyniki banków by³y ca³kiem niez³e, bo nie ujawni³y siê jeszcze w pe³ni skutki pandemii. Po zalaniu firm p³ynnoœci¹ przez rz¹dowe tarcze nie maj¹ one jeszcze problemów z obs³ug¹ zad³u¿enia, nie ma wyraŸnego pogorszenia sp³at kredytów tak¿e przez klientów indywidualnych – mówi Marcin Materna, szef dzia³u analiz w Millennium DM. Ocenia, ¿e bankom udaje siê zrekompensowaæ spadek mar¿ odsetkowych przyrostem prowizji czy dobr¹ kontrol¹ kosztów, dobrze zachowuje siê tak¿e rynek produktów inwestycyjnych. – Nie mo¿na jednak jednoznacznie powiedzieæ, ¿e do³ek ju¿ by³ i gorzej nie bêdzie. Nie wiemy, czy popyt wróci w przysz³ym roku do poziomów sprzed pandemii i czy po wygaœniêciu tarcz wiele biznesów nie upadnie. Mia³oby to mocno negatywny wp³yw na wyniki banków – ocenia.

W lipcu, sierpniu i wrzeœniu wynik odsetkowy, stanowi¹cy ponad 70 proc. przychodów sektora, ustabilizowa³ siê. – Mo¿e nawet lekko bêdzie siê poprawia³ w kolejnych miesi¹cach w porównaniu z poprzednimi. Na mar¿ê odsetkow¹ pozytywnie wp³ywaæ bêdzie mo¿liwe jeszcze obni¿enie kosztów finansowania, ale przychody odsetkowe mog¹ byæ pod presj¹, bo starsze, bardziej dochodowe obligacje, bêd¹ zastêpowane mniej rentownymi – mówi £ukasz Jañczak, analityk Ipopemy. Dodaje, ¿e sprzeda¿ nowych kredytów pomo¿e mar¿y, bo banki podnios³y nieco ceny hipotek, w kredytach konsumpcyjnych du¿ego ruchu nie by³o. Nie pomaga s³aby popyt na kredyty firm, bo spowalnia odbudowê mar¿. Spodziewa siê te¿ lekkiego wzrostu wyniku prowizyjnego.

– Jeœli koszty dzia³ania bêd¹ ros³y, to w niewielkim tempie. Sporo bêdzie zale¿eæ od wysokoœci sk³adek na Bankowy Fundusz Gwarancyjny. Banki nieustannie optymalizuj¹ zatrudnienie i jeœli proces ten przyœpieszy, korzyœci bêd¹ wkrótce widoczne – dodaje Jañczak.

Kapita³ów nie braknie?

Niepokoj¹ce jest jednak to, ¿e na koniec wrzeœnia 20 banków (9 komercyjnych i 11 spó³dzielczych) mia³o ³¹cznie 1,1 mld z³ straty netto. Banki te maj¹ blisko 10 proc. udzia³u w aktywach sektora. Pozostali kredytodawcy wypracowali w tym czasie 6,9 mld z³ zysku. Z powodu pandemii pod kresk¹ znalaz³y siê w I pó³roczu rozpoznawalne i ca³kiem spore banki, które wczeœniej by³y rentowne, takie jak Alior i Credit Agricole. Nadal straty notuj¹ Getin Noble i Idea Bank.

Jest te¿ inny problem: spadek rentownoœci kapita³ów w³asnych. We wrzeœniu wskaŸnik ROE wyniós³ tylko 3,7 proc., o 2,8 pkt mniej ni¿ rok temu, co mo¿e stawiaæ pod znakiem zapytania zdolnoœæ sektora do odpowiednio du¿ego finansowania gospodarki w przysz³ym roku. – Gospodarka w najbli¿szym czasie nie bêdzie raczej potrzebowa³a znacznego finansowania. Firmy nie chc¹ braæ kredytów, obawiaj¹c siê o przysz³oœæ, ostatnio wzrasta ryzyko awantury z UE, a to nie sprzyja inwestycjom zarówno krajowym, jak i inwestorów zagranicznych. Najwiêksze banki zachowuj¹ na razie mo¿liwoœæ kredytowania doœæ mizernego popytu na kredyty ze strony firm. Tak¿e konsumenci s¹ bardziej ostro¿ni i te¿ nie pal¹ siê do zakupów. Oczekiwane odbicie gospodarcze raczej zniweluje spadek popytu na kredyty obserwowany w bie¿¹cym roku i banki bêd¹ na to przygotowane kapita³owo, podobnie jak s¹ dzisiaj – ocenia Materna.

Wprawdzie rentownoœæ jest pod presj¹, ale pozytywna informacja na czas kryzysu to wysokie kapita³y polskiego sektora bankowego (jako ca³oœci, bo s¹ banki maj¹ce problemy pod tym wzglêdem). Sektor ju¿ wczeœniej mia³ wysokie wspó³czynniki kapita³owe, ostatnio wzmocnione ograniczeniami wyp³at dywidend, a dodatkowo ich pozycja ponad wymogi nadzoru poprawi³a siê dziêki zniesieniu bufora ryzyka systemowego na pocz¹tku pandemii. Dziêki temu bran¿a ma oko³o 56 mld z³ kapita³ów nadwy¿kowych (w czerwcu fundusze w³asne sektora wynios³y prawie 224 mld z³, a ³¹czny wspó³czynnik kapita³owy siêgn¹³ 20 proc.).

Materna ocenia, ¿e czynnikiem mog¹cym os³abiaæ d³ugoterminowy wzrost gospodarczy w Polsce bêdzie brak inwestycji, a nie niewystarczaj¹ce kapita³y banków. – Gdyby jednak inwestycje siê pojawi³y, ujawni³oby siê w¹skie gard³o do ich prowadzenia w postaci ograniczonych kapita³ów banków. Byæ mo¿e jest to powód, dla którego brak wzrostu kapita³ów banków nie spêdza snu z powiek polityków i ani myœl¹ oni o ul¿eniu sektorowi, np. znosz¹c podatek bankowy, czy pozwalaj¹ na ultraniskie stopy procentowe, które nie wywo³uj¹ ¿adnych pozytywnych skutków gospodarczych i powoduj¹ tylko realn¹ stratê oszczêdnoœci przez obywateli oraz erozjê funduszy w³asnych sektora bankowego. Wiedz¹, ¿e teraz inwestycji i tak nie bêdzie, wiêc problem banków z ich sfinansowaniem jest raczej tylko potencjalnym k³opotem, a nie realnym zagro¿eniem – ocenia Materna.

Football news:

Buffon on Ibrahimovic's clash with Lukaku: I don't think it's too bad. Tension can result in such words
Tuchel's Premier League debut: Chelsea had a record amount of possession and passing, but never scored against Wolves-zeros
Simeone is in the top 5 in terms of wins in La Liga matches. Diego has the best percentage among the leaders - 62%
Rudy Garcia: It would be great if Benzema would wear the Lyon shirt again
Ex-referee Andujar Oliver believes that Barcelona should have scored a penalty in the match with Rayo: Trinkau was shot down
35-year-old Fernando Llorente has moved to Udinese from Napoli
Regilon is out for three weeks, and Ben Davies may also miss the match against Liverpool. These are two Tottenham left-backs