Turkey

Kurtuluş Savaşı'nın bir B planı vardı: SAD harekat planı

19 Mayıs 1919’da başlayan Kurtuluş Savaşı, Büyük Taarruz’la düşmanın Anadolu’dan atılmasıyla son buldu ve bir ulus yeniden bağımsızlığına kavuştu. Peki bu savaş kaybedilseydi ne olacaktı? Araştırmacı yazar Tolga Aydoğan yeni çıkan kitabında, Mustafa Kemal’in bir B planı olduğunu iddia ediyor.

SAD Harekat Planı olarak adlandırılan bu plana göre savaşın kaybedilmesi durumunda Türk ordusu Eğridir üzerinden Toroslara çekilecek, toparlandıktan sonra tekrar saldırıya geçecekti. Aydoğan bu yönde çok gizli çalışmalar yapıldığını, bu çalışmaların da Büyük Taarruz'un kazanılmasında önemli fayda sağladığını söylüyor. Yazar "Kurtuluş Savaşı'nı yürüten Mustafa Kemal ve arkadaşları savaşı kaybetme ihtimaline karşı önlemler düşünseler bile bu mücadeleyi mutlaka ama mutlaka kazanmak gerek strateji üzerinden yürüttü" diyor.

19 Mayıs 1919'da Mustafa Kemal Paşa'nın 9. Ordu Müffettişi olarak geniş yetkilerle Samsun'a ayak basması Kurtuluş Savaşı'nda bir milattır. Bu tarihten yeni bir devletin temellerinin atıldığı 23 Nisan 1920'e kadar geçen 341 gün boyunca Amasya Genelgesi, Erzurum ve Sivas kongreleri, Amasya Protokolü ile Kurtuluş Savaşı'nın adeta yol haritası çizilir. Zorlu bir dönemdir. İşgaller, ihanetler, baskınlar, ekonomik sıkıntılar, isyanlar ve güç savaşlarıyla geçer bu dönem. Ama Ankara'da, Ulus'ta Büyük Millet Meclis'in açılmasıyla bu zorlu süreç atlatılır. Sonrası işgal altındaki vatanı kurtarmak ve bağımsızlığa kavuşmak için düşmanla savaşmaya kalmıştır. Ama bu hiç kolay değildir.

EN KRİTİK SAVAŞ: SAKARYA

Sakarya Meydan Muharebesi işte bu mücadeledeki en kritik savaşlardan biridir. 100 kilometre uzunluğundaki bir cephe hattında, 22 gün 22 gece hiç durmaksızın sürer savaş. Ve Viyana'da 238 yıl önce bir 13 Eylül günü başlayan geri çekilme, yine bir 13 Eylül günü durdurulur. Mustafa Kemal Paşa'nın "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh, bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı, vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça, terk olunamaz" emrinin uygulandığı Sakarya Meydan Muharebesi'nde, o upuzun cephe boyunca toprağa binlerce Mehmetçiğin kanı karışır. Ölüm kalım savaşını Türk ordusu öle öle kazanır. Sakarya Meydan Muharebesi'nden yaklaşık bir yıl sonra da Büyük Taarruz ile düşmanın Anadolu'yu işgaline son verilir ve bir ulus yeniden bağımsızlığına kavuşur.

RESMİ TARİHTE PEK OKUTULMAYAN PLAN

Peki Kurtuluş Savaşı kaybedilseydi ne olurdu? İlk elden ne Türkiye Cumhuriyeti olabilirdi, ne de o şanlı Kurtuluş Savaşı tarihi yazılabilirdi ve bugün çok farklı bir durumda olabilirdik denilebilir. Ama öyle mi?

Araştırmacı yazar Tolga Aydoğan'ın Bilgi Yayınları'ndan yeni çıkan Atatürk'ün İzindekiler-Cumhuriyetin Unutulan Kahramanlar kitabında Mustafa Kemal Paşa'nın bir 'B Planı' olduğu anlatılıyor.

Aydoğan resmi tarihte pek de okutulmadığını söylediği bu savaş planının SAD Harekat Planı olduğunu söylüyor. Aydoğan "Mustafa Kemal Paşa 10 Aralık 1921'de (Sakarya Meydan Muharebesi sonrası) Batı Cephesi'ni teftişe geldiğinde hazırlıkların tamamlanmamış olduğu görünce Büyük Taarruzu erteleme kararı alıyor. Bir hazırlık yapılıyor ve gizli yürütülüyor. Bu SAD Hareket Planı'dır" diyor.

YENİLGİ DURUMUNDA ORDU TOROSLARA ÇEKİLECEK

Aydoğan kitabında bu harekat planını şöyle anlatıyor: "Şayet bir yenilgi olsaydı Mustafa Kemal orduyu Eğridir üzerinden Toroslara çekecek, yeniden toparlanan ordumuz düşman kuvvetlerine saldıracaktı. Bu plana göre Eğridir Gölü ve tren rayları üzerinden cepheye sevkıyat yapılacak, yeni demiryolları inşa edilecek ve bunun için halkın desteğiyle çalışmalar başlatılacaktı. Türk ordusu Yunan'ı Sivrihisar-Polatlı mevkiinde durdurmuş sonra da Eskişehir Afyonkarahisar hattına çekilmesini sağlamıştı. SAD Harekat Planı gereği ordu Sandıklı civarında toplanacak, Eğridir-Baladız-Dinar demiryolu hattı ve Eğridir Gölü kullanılarak düşmana ölümcül bir darbe vurulacaktı. Akşehir-Eğridir-Dinar menzilinin kurulması gerekiyordu. Eğridir, SAD Harekat Planı'na göre lojistik üs olacak, Batı Cephesi'ne asker ve mühimmat işte bu merkez üzerinden sevk edilecekti."

EĞRİDİR GÖLÜ'NDEN SEVKIYAT

Bu plan çerçevesinde Eğridir Gölü üzerinde ulaşımı sağlayan bir Fransız şirket Ocak 1922'de Eğridir Müfrezesi Komutanlığı kurulmasıyla lağvedilerek Genelkurmay Başkanlığı'na bağlanıyor. Üç deniz subayı, bir çavuş, üç er, beş marangoz, üç kalfa, bir nakkaş, sonradan bu ekibe dahil olan kırk er, dokuz işçi ve Eğridir halkı Höyük ve Aşağıkaşıka iskelelerini yapıyorlar. Bu iskeleler Antalya limanına gelen ve oradan da Eğridir'e sevk edilen, dış ülkelerden alınan cephane, silah ve erzakın Batı Cephesi'ne sevk edilmesinde kullanılıyor.

Tolga Aydoğan'a "Büyük Taarruz'un başarıya ulaşmasıyla Kurtuluş Savaşı'nın B planına göre ordunun Eğridir üzerinden Toroslara çekilmesine gerek kalmadı. Ama bu plan için yapılan çalışmalar da savaşın kazanılmasında büyük fayda sağladı" diyor.

Aydoğan'a göre Kurtuluş Savaşı'nı yürüten Mustafa Kemal ve arkadaşları savaşı kaybetme ihtimaline karşı önlemler düşünseler bile bu mücadeleyi mutlaka ama mutlaka kazanmak gerek strateji üzerinden yürüttü. Aydoğan "Kurtuluş Savaşı'nın destansı özelliğinin arkasında da bu strateji yatıyor" diyor.

Football news:

Messi wants to finish his career at Barca. Bartomeu believes that Leo will not leave in a year
Gasperini about Atalanta: we Want to reach the Champions League and break the club's record for points in Serie A
Hames can leave Real Madrid for the Premier League for 25 million euros. A year ago, Atletico and Napoli offered 45-50 million euros for him. Real Madrid Midfielder Hames Rodriguez is likely to change clubs at the end of the season
Gattuso on Napoli: We must develop a winning mentality
Avangard congratulated Zenit with the title: it's Time to match and take the Gagarin Cup
Coach of Orenburg Pro 0:1 with Rubin: Morally devastated, could have drawn
Kike Setien: Griezmann played a great match, understood Messi well, scored a great goal. We changed something