Als je praat, hangt iedereen aan jouw lippen. Je bulkt van het zelfvertrouwen en staat graag in het middelpunt van de aandacht. Herkenbaar? Dan heb je wellicht een narcistische persoonlijkheidsstoornis. Tijd om de voordelen van narcisme op een rij te zetten.

Hoe narcistisch ben jij? Doe de test bij Quest

Als mensen het hebben over 'die narcist', dan bedoelen ze dat altijd negatief. Narcisten zijn vaak manipulatief en arrogant, kunnen zich moeilijk in anderen inleven en hebben moeite met lange relaties. Toch hoeft narcisme niet alleen nadelig te zijn. Sterker nog: het is best handig als je jezelf geweldig vindt. Tijd om de voordelen op een rij te zetten.

1. Je bent een geboren leider

"Hoe hoger mensen scoren op narcisme, hoe groter de kans dat ze tot leider verkozen worden", vertelt Barbara Nevicka, arbeids- en organisatiepsycholoog aan de Universiteit van Amsterdam. "Narcisten zijn charmant, dominant, sociaal en stralen zelfvertrouwen uit. Het is fijn om een baas te hebben die sterk en dominant overkomt, vooral in onzekere tijden."

“We luisteren niet graag naar een sulletje.”
Antoinette Rijsenbilt

Een gezonde dosis narcisme maakt je zelfs een betere CEO, zegt narcismeonderzoeker en psycholoog Antoinette Rijsenbilt van de Erasmus Universiteit. Ze vergeleek de narcistische trekjes van 953 CEO's door onder meer hun salaris af te zetten tegen de op-een-na-bestbetaalde persoon en het formaat van hun foto's in het jaarverslag te meten. Dat vergeleek ze met hoe goed het bedrijf het financieel deed.

Wie hoger of lager scoorde op narcisme dan de gemiddelde CEO, behaalde slechtere financiële prestaties. Logisch, vindt Rijsenbilt: "We luisteren niet graag naar een sulletje." Maar een té narcistische leider is ook niet handig. "Een zelfingenomen leider wil steeds minder tegenmacht. Dan kan iemand precies doen wat hij wil." En hoe narcistischer de baas, hoe vaker hij of zij fraude blijkt te plegen.

2. Je maakt een perfecte eerste indruk

Als mensen je beter leren kennen, zullen ze waarschijnlijk afknappen op jouw narcistische trekjes. Geen nood, je slaat gemakkelijk weer nieuwe vrienden aan de haak. Want niemand maakt zo'n verpletterende eerste indruk als jij. Dat blijkt uit onderzoek van de Universität Mainz (Duitsland, 2010).

Eerstejaars psychologiestudenten moesten zich aan een groep voorstellen, die hen beoordeelde in een evaluatieformulier. Na het voorstelrondje vulde iedereen een narcismetest in. Hoe narcistischer de student, hoe positiever het oordeel van de klasgenoten. De beoordelaars vonden hen zelfverzekerder, grappiger, vriendelijker en beter gekleed. "Narcisten zijn heel goed in het maken van een goede eerste indruk, omdat ze worden gezien als vrijpostig en aantrekkelijk", zegt Nevicka.

3. Je bent de knapste

Niet alleen je presentaties zijn knap, jijzelf ook. Uit een overzichtsstudie van twee psychologen van de Washington University (VS, 2010) blijkt dat narcisten gemiddeld net iets aantrekkelijker zijn dan niet-narcistische mensen.

Daar zijn best wat verklaringen voor te bedenken. Zo zijn schoonheid en narcisme wellicht eigenschappen die om evolutionaire redenen vaak samen voorkomen. Of worden mooie mensen eerder narcistisch omdat ze door hun schoonheid een streepje voor hebben? Als je door een mooi uiterlijk meer voor elkaar krijgt, zou je kunnen gaan denken dat je al die aandacht ook echt verdient. Hoppa, weer wat punten erbij op de narcismeschaal. Het is alleen lastig te bewijzen of het echt zo werkt.

4. Je kleedt je uitmuntend

"Narcistische mensen besteden meer aandacht aan hun uiterlijk. Ze trekken meer tijd uit voor verzorging en dragen modieuzere kleren", vertelt Nevicka. "Het maakt ze aantrekkelijker."

Dat meldde ook Washington University in 2013. Onderzoekers fotografeerden 111 studenten tweemaal: één keer zoals ze het lab binnenliepen, en één keer van alle sier ontdaan. De studenten moesten hun sieraden afdoen en saaie, grijze kleding aantrekken. Mannen moesten hun baard afscheren, vrouwen hun make-up verwijderen. Wie lang haar had, moest een paardenstaart in. Het verschil tussen de beide foto's was een maat voor hoe goed studenten zichzelf wisten te kleden en te kappen. Wie hoog scoorde in narcismetesten, bleek het vooral op de eerste foto goed te doen. Conclusie: narcisten worden daadwerkelijk knapper van hun verzorgingsinspanningen.

“Psychologisch zijn narcisten vrij gezond.”
Barbara Nevicka

5. Jij hoeft niet naar de therapeut

Waar de meeste mensen met een stoornis er vooral zelf veel last van hebben, is dat bij narcisten anders. "Psychologisch zijn ze vrij gezond", zegt Nevicka.

Wie denkt dat-ie fantastisch is, zal minder snel last hebben van nare kwalen, zoals een depressie. "Narcisten gaan op een andere manier om met kritiek. Ze worden boos op de boodschapper of passen de herinnering aan", zegt Nevicka. Wie zich niet kan herinneren dat iemand terechte kritiek had, hoeft er ook niet van wakker te liggen. Daar hebben narcisten dus niet zo'n last van.

Hoe narcistisch ben jij? Doe de test bij Quest