Poland

Sąd: mandat za brak maseczki wciąż niezgodny z prawem

Prawo karne

Adobe Stock

S¹d Rejonowy w Miñsku Mazowieckim stwierdzi³, ¿e obowi¹zek zakrywania nosa i ust nadal jest niezgodny z prawem, nawet po zmianie przepisów, która mia³a naprawiæ przekroczenie przez rz¹d delegacji ustawowej przy wprowadzaniu obostrzeñ epidemicznych.

Wyrok opublikowa³a na swoim profilu na FB adwokat Magdalena Wilk, pe³nomocniczka mê¿czyzny obwinionego o to, ¿e 28 grudnia 2020 r. na ulicy nie przestrzega³ nakazu zas³aniania ust i nosa, czyli o czyn z art. 116 § 1a kodeksu wykroczeñ w zwi¹zku z § 27 ust. 1 pkt 2a rozporz¹dzenia Rady Ministrów z 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia okreœlonych ograniczeñ, nakazów i zakazów w zwi¹zku z wyst¹pieniem epidemii.

Poniewa¿ mê¿czyzna nie przyj¹³ mandatu, wniosek o ukaranie trafi³ do s¹du.  W postanowieniu z 2 kwietnia 2021 r. S¹d Rejonowy w Miñsku Mazowieckim II Wydzia³ Karny uzna³, ¿e by³o to nieuzasadnione, gdy¿ czyn obwinionego nie mo¿e byæ uznany za zabroniony (sygn. akt II W 155/21). Umorzy³ wiêc postêpowanie.

"W olbrzymim skrócie (...), S¹d opar³ siê na dwóch podstawowych argumentach: - nakaz godzi w konstytucyjn¹ wolnoœæ do poruszania siê, a zatem powinien byæ wprost sformu³owany w ustawie; - ustanowienie generalnego nakazu obowi¹zuj¹cego de facto w ca³ym kraju, a nie na wyszczególnionych obszarach stanowi przekroczenie delegacji ustawowej (...)" - napisa³a Magdalena Wilk na FB.

Czytaj te¿: Koronawirus: Mandat za brak maseczki musi mieæ podstawê

Przypomnijmy - nakaz zakrywania nosa i ust zosta³ wprowadzony w 2020 r. z przekroczeniem granic upowa¿nienia ustawowego. Dlatego 28 paŸdziernika 2020 r. Sejm uchwali³ ustawê o zmianie niektórych ustaw w zwi¹zku z przeciwdzia³aniem sytuacjom kryzysowym zwi¹zanym z wyst¹pieniem COVID-19, w której w art. 15 pkt 2 lit. c wprowadzono zmianê w art. 46b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zaka¿eñ i chorób zakaŸnych u ludzi (Dz. U. z 2020 r. poz. 1845 i 2112).

Przepis ten wskazuje ograniczenia, które rz¹d mo¿e ustanowiæ w rozporz¹dzeniu, o którym mowa w art. 46a, czyli w przypadku wyst¹pienia stanu epidemii lub stanu zagro¿enia epidemicznego o charakterze i w rozmiarach przekraczaj¹cych mo¿liwoœci dzia³ania organów administracji rz¹dowej i samorz¹du terytorialnego.  Zmiana polega³a na dodaniu do art. 46b punktu 13 w brzmieniu:

„13) nakaz zakrywania ust i nosa, w okreœlonych okolicznoœciach, miejscach i obiektach oraz na okreœlonych obszarach, wraz ze sposobem realizacji tego nakazu".

Ten przepis jest obecnie uznawany przez rz¹d za podstaw¹ do wprowadzenia, w drodze rozporz¹dzenia,  nakazu zakrywania nosa i ust (a w obecnym stanie prawnym - nakazu noszenia maseczek).

I takie rozporz¹dzenie z 21 grudnia 2020 r. by³o podstaw¹ sformu³owania zarzutów wobec  obywatela z Miñska.

Jak wynika z uzasadnienia orzeczenia, S¹du zna³, ¿e ustawodawca wydaj¹c rozporz¹dzenie, naruszy³ podstawy jego wydania. Tu s¹d przywo³a³ przepis art. 46a ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zaka¿eñ i chorób zakaŸnych. Zdaniem s¹du, przepis ten wyraŸnie wskazuje, ¿e Rada Ministrów powinna okreœliæ zagro¿ony obszar wraz ze wskazaniem rodzaju strefy, na którym wyst¹pi³ stan epidemii lub stan zagro¿enia epidemicznego. Tymczasem rozporz¹dzenie ustanawia stan epidemii na ca³ym terytorium Polski.

"Rada Ministrów wydaj¹c rozporz¹dzenie, którego zakres nie jest ograniczony terytorialnie,  wyst¹pi³a ponad ustawow¹ delegacjê" - stwierdzi³ S¹d w Miñsku Mazowieckim.

Nie by³ to jednak najistotniejszy argument. Zdaniem S¹du wa¿niejszy jest fakt, ¿e  przepis do jakiego odwo³uje siê skar¿¹cy, pozostaje aktem prawnym rangi rozporz¹dzenia.

"ród³em obowi¹zku zas³aniania ust i nosa nadal nie jest ustawa, a rozporz¹dzenie wydane na jej podstawie. Stosownie zaœ do przepisu art. 1 § 1 kodeksu wykroczeñ odpowiedzialnoœci za wykroczenie podlega ten tylko, kto pope³nia czyn spo³ecznie szkodliwy, zabroniony przez ustawê obowi¹zuj¹c¹ w czasie jego pope³nienia (nullum crimen sine lege)" - stwierdzi³ S¹d.

Jak podkreœli³, nie neguje koniecznoœci wprowadzenia rozwi¹zañ, które maj¹ na celu ochronê zdrowia i ¿ycia obywateli, np. zakazu swobodnego poruszania siê, ale takie ograniczenia powinny byæ wprowadzane zgodnie z prawem.

"Niew¹tpliwie w sytuacjach nadzwyczajnych potrzeba tak¿e procedur uproszczonych, lecz tak¿e i wówczas musz¹ one znajdowaæ oparcie w podstawowych przepisach prawa rangi konstytucyjnej. Tymczasem restrykcje wprowadzone wobec obywateli na obszarze ca³ego kraju, przypominaj¹ ograniczenia jakie mog¹ wyst¹piæ podczas stanu nadzwyczajnego - np. klêski ¿ywio³owej, a taki stan nic zosta³ przecie¿ wprowadzony" - zauwa¿y³ S¹d.

Przypomnia³, ¿e Konstytucja RP zabrania ograniczania istotnych praw obywateli, z  wyj¹tkiem opisanym w przepisach art. 228 Konstytucji (stan wojenny, stan wyj¹tkowy lub stan klêski ¿ywio³owej - których rz¹d nie zdecydowa³ siê wprowadziæ). Dlatego rozporz¹dzenia, na dodatek czêsto zmieniane, nie mog¹ same w sobie ograniczaæ praw obywatelskich - uwa¿a S¹d.

Football news:

The North Korean national team has withdrawn from the 2022 World Cup qualifying tournament
Raul is the favorite for the post of coach of Real Madrid, Allegri and Lev are on the list of candidates
Fonseca on 2-0 in the Rome derby: Roma did not allow Lazio to play the way they like
Golovin about learning French: I understand football terminology, but the language itself is not so simple
Chiellini on refereeing the game against Inter: I can't say what I think. But Juve did not steal anything
Alaba bought 2% of Aust for 500 thousand euros. He helps his native club win debts
Just look at how happy Gerrard is. He lifted the first trophy of his coaching career