Turkey
This article was added by the user . TheWorldNews is not responsible for the content of the platform.

Artık yerli: Genç tutuyor hastalıklardan koruyor

Melatonin, biyolojik ritmin ve uyku fizyolojisinin düzenlenmesinde “epifizepifiz” adı verilen ve beyinde yer alıp salgı bezinde üretilerek salınan bir hormon olarak tanımlanıyor. Bu hormonun vücuttaki biyolojik ve fizyolojik düzenlemede çok önemli görevleri var. Bu değerli hormon bugüne kadar yerli imkanlarla üretilemezken, yerli firmaların yıllardır beklediği izin sonunda çıktı. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın temmuz ayında melatonin hormonunun gıda takviyesi olarak üretimini onaylamasıyla bu hormonu dörtte bir fiyatına temin etmek mümkün hale geldi. Melatonin üreticileri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi de var. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi’nde (TeknopolTeknopol İstanbul) artık melatonin üretiliyor. Tarım Bakanlığı tarafından AAB Melatonin adıyla ruhsatlandırılarak gıda takviyesi olarak üretilmeye başlanan ürünün içeriğinde 3 mg saf melatonin yer alıyor. Bu hormonun salınımı ışık ve karanlık döngüsüne göre değişkenlik gösteriyor. Gün ışınlarının kaybolması ve karanlıkla birlikte melatonin sentez ve salınımı artarken, aydınlıkta ışıkla birlikte baskılanıyor. Melatoninin gece düzeyleri gündüz düzeylerinin yaklaşık 3-4 katı oluyor. Gece saat 21.00-22.00 civarında salgılanmaya başlayıp 03.00-04.00 saatlerinde en yüksek düzeyine ulaşıyor. Sabah 07.00’de azalıyor ve vücut kendini uyanıklığa hazırlıyor.

Sağlık Bilimleri Üniversitesine bağlı Teknopol İstanbul

Sağlık Bilimleri Üniversitesine bağlı Teknopol İstanbul

UYKU SÜRESİ VE KALİTESİ ONDAN SORULUR

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi Uyku Bozuklukları Merkezi Koordinatörü ProfProf. DrDr. Füsun MaydaMayda Domaç, “Melatonin salınımında gece olan artış vücut ısısını düşürerek uykuya geçişi kolaylaştırır. Melatonin üretimi ve salınmasında bozulma meydana gelmesi hem uykuya dalmayı hem de sürdürmeyi güçleştirmekte ve çeşitli uyku hastalıklarının ortaya çıkmasına neden olmaktadır. ‘İnsomni’‘İnsomni’ (uykusuzluk hastalığı), ‘huzursuz bacaklar sendromu’, ‘jetlag’‘jetlag’ ve ‘gecikmiş uyku fazı sendromu’ gibi uykuyla ilişkili hastalıklar bunlar arasındadır. Bu gibi sorunlarda takviye olarak alınan melatonin uykuya geçişi kolaylaştırıp uyku süresini ve kalitesini artırmaktadır” diyor.

BAĞIŞIKLIK SİSTEMİNİ YENİDEN AKTİVE EDİYOR

Melatonin vücudun birçok biyolojik ve fizyolojik işlevinde rol oynuyor. Vücut uykudayken salgılanan melatonin hücre yenilenmesini, bağışıklık sisteminin güçlenmesini ve vücudun yeniden direnç kazanmasını sağlıyor. Deneysel olarak yapılan çalışmalarda melatonin sentezi engellendiğinde bağışıklık sisteminin baskılandığı, dışardan melatonin takviyesi yapıldığında ise bağışıklık sisteminin yeniden aktive olduğu saptanıyor. Yapılan çalışmalar çeşitli bakteriyel veya viralviral hastalıklara bağlı enfeksiyonlar ile ilaç tedavisi veya kortizon kullanımı sonrasında görülen bağışıklık sistemindeki etkilenmelerin tedavisinde melatonin kullanımının fayda sağladığını veya bu hastalık tablolarının ortaya çıkmasının büyük oranda önüne geçilebileceğini gösteriyor.

HÜCRE KAYBININ ÖNLENMESİNDE ETKİLİ

Vücudumuzda gün boyu yaşanan fizyolojik olaylar sonucunda ‘serbest oksijen radikalleri’ adı verilen zararlı maddeler üretiliyor. Melatonin bu zararlı maddelerin gece uyku sürecinde vücudumuzdan temizlenmesine yardımcı olup hücrelerin kaybının önlenmesini sağlayarak vücut sağlığımızın korunması üzerinde önemli etki yaratıyor. Bu maddeler yaşlanma üzerinde etkili olduğu gibi enfeksiyon gelişimi, sinir sistemi hastalıkları, kalp-damar hastalıkları ve kanser gibi çeşitli hastalıkların gelişiminde de rol oynuyor. Yaşla birlikte melatonin düzeylerinde fizyolojik olarak görülen azalma nedeniyle antioksidan etkinin azaldığı, “serbest oksijen radikalleri” gibi zararlı madde birikiminin arttığı, organlarda anatomik ve işlevsel dejenerasyon meydana geldiği ve melatonin azalmasının bu süreçte etkili olduğu belirtiliyor.

HASARLI DNA ONARIMINI TEŞVİK EDİYOR

ProfProf. DrDr. Füsun MaydaMayda Domaç, “Melatonin, antioksidan özelliği sayesinde beyin dokusunu bu radikallerden korumaktadır. Beyinde ortaya çıkan nörodejeneratifnörodejeneratif hastalıkların nedenleri arasında melatonin azalmasına bağlı antioksidan etkinin azaldığı düşünülmektedir. Diğer bir antioksidan olan E vitamininin, kan-beyin bariyerini geçememesine rağmen melatoninin kolaylıkla geçmesi onun üstün bir antioksidan olarak değerlendirilmesine neden olmuştur. Bazı çalışmalarda doğal bir antioksidan olan melatoninin hasarlı DNA ‘nın‘nın onarımını teşvik ettiği bildirilmiştir. Prostat ve meme kanseri olan hastalarda melatonin seviyesi düşük bulunmuştur. Yapılan çalışmalar, melatoninin kanser hücrelerinin çoğalmasını, tümör büyümesini ve metastaz sayısını azalttığını göstermekte, kanser tedavisine ek olarak gerçekleştirilen gece uygulamalarının faydalı sonuçlarına dikkat çekerek umut vermektedir” diyor ve devam ediyor;

DEPRESYONUNUZUN NEDENİ MELATONİN DÜŞÜKLÜĞÜ OLABİLİR

“Stres hormonu olarak da adlandırılan kortizolkortizol ile melatonin ters yönlü işlev gösterir. Akşam saatlerinde kortizolkortizol düzeyi azaldıktan sonra melatonin düzeyi artmaya başlar. Melatonin düzeyinin yeterli oluşu kortizolkortizol salınımını baskılar. Düşük melatonin düzeyinde kortizolkortizol seviyesi yükselecek ve bu durum obeziteobezite dışında çeşitli psikiyatrik hastalıkların gelişimini de tetikleyecektir. Depresyonu olan kişilerin depresyonu olmayan kişilerle karşılaştırıldığında melatonin düzeylerinin daha düşük, kortizolkortizol düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. BipolarBipolar duygu durum bozukluğu olan hastaların melatonin düzeyleri de düşük saptanmıştır. Dikkat eksikliği / hiperaktivitehiperaktivite bozukluğu, depresyon ve bipolarbipolar bozukluk tedavisinde melatonin takviyesinin hastalık belirtilerinin azalmasında ekili olduğu gösterilmiştir.

Melatoninin kemik yapı üzerinde de etkisi vardır. Melatonin düzeyinin düşük olması kalsiyum düzeyini azaltmaktadır. Bilimsel çalışmalar, osteoporoz tedavisinde halen kullanılmakta olan ilaçlara ek olarak melatonin tedavisinin, kemik yapı üzerine doğrudan faydalarının yanında bu ilaçlara bağlı olarak ortaya çıkabilecek yan etkileri de azalttığını göstermektedir.”

EKSİKLİĞİ AĞRI GELİŞİMİNE DE NEDEN OLUYOR

Son yıllarda yapılan çalışmalarda melatonin eksikliğinin ağrı gelişiminde de rol oynadığı gösterilmiştir. Migren hastalarında melatonin düzeyleri düşük bulunmuş, ağrıların şiddetinin artmasında düşük melatoninin düzeylerinin neden olduğu uyku düzensizliklerinin de rolü olduğu anlaşılmıştır. Özellikle uyku sorunlarının eşlik ettiği hastalarda tedaviye melatonin eklenmesinin faydalı olduğu ve çok sayıda ağrı kesici ilaç kullananlara melatonin verilmesinin ilaç aşırı kullanımını azalttığı bildirilmiştir. FibromiyaljiFibromiyalji hastalarında melatonin kullanıldığında hem uyku süresinin hem de uyku kalitesinin arttığı gözlenmiştir” diyor.

DOKTORA DANIŞMADAN KULLANMAYIN!

ProfProf. DrDr. Füsun MaydaMayda Domaç, melatoninin takviye olarak kullanılması öncesinde doktora danışılması ve uygunluk halinde başlanması gerektiğine dikkat çekiyor. Melatoninin; kafein, bazı antidepresanlarantidepresanlar, kan sulandırıcı veya tansiyon ilaçları türü bazı ilaçlarla etkileşime girebileceği belirtiliyor. Hamilelikte, emzirme döneminde, çocuklarda tıbbi ihtiyacı olanlar dışında kullanımının güvenliliği ile ilgili veriler sınırlı olduğu için daha fazla çalışmaya ihtiyaç olduğunun altı çiziliyor.