Vietnam

‘Cây Điện Thoại’ giúp cộng đồng Lào thông tin chích ngừa COVID-19

Isabella Bloom/Ethnic Media Services

RICHMOND, California (NV) – Các giới chức y tế công cộng đang lo lắng làm sao mà tiếp cận được các cộng đồng bị cô lập về ngôn ngữ để đưa thông tin về sự cần thiết trong việc đeo khẩu trang, thực hành cách ly xã hội, và chích ngừa COVID-19.

Ông Sary Tatpaporn, người thành lập trung tâm người Lào đầu tiên ở vùng Bay Area vào năm 2017 để bảo đảm cộng đồng có thể nhận được thông tin chăm sóc sức khỏe vốn khó có được vì trở ngại ngôn ngữ. (Hình minh họa: richmondland.org)

Tuy nhiên, họ phát hiện một phương thức rất hiệu quả, đang được sử dụng trong cộng đồng người Lào ở Richmond, California, gọi là “Cây Điện Thoại.”

Giống như nhiều người tị nạn Đông Nam Á định cư ở California sau chiến tranh Việt Nam, những người cao niên Lào nói rất ít tiếng Anh và không có khả năng truy cập trực tiếp vào Internet. Tuy nhiên, họ đã tạo ra một cách để truy cập thông tin về COVID-19 và chích ngừa giữ an toàn cho bản thân và gia đình.

Khi có người ốm hoặc qua đời trong cộng đồng, gia đình họ chỉ gọi một cú điện thoại tới người chủ tịch mà họ bầu. Điều đó tạo ra một “Cây Điện Thoại.” Người chủ tịch thông báo cho hai hoặc ba người phụ tá rồi họ gọi cho các nhà lãnh đạo trong cộng đồng, và những người sau đó sẽ gọi cho 10 hoặc 15 gia đình trong nhóm được chỉ định của họ.

Ông Torm Normpraseurt, một nhà lãnh đạo trong cộng đồng Khmu, cho biết trong vòng vài giờ, hoặc chỉ 30 phút, tất cả mọi người trong cộng đồng đều biết.

“Chúng tôi rất có tổ chức,” ông Normpraeurt nói.

Trong một số phân nhóm dân tộc Lào, bao gồm người Lào, Lu Miên, Khmu, Tai Dam, và Hmong, mỗi nhóm có một hệ thống “Cây Điện Thoại,” phương ngữ và hệ thống quản trị hơi khác nhau.

Đối với người Khmu, ông Nompraseurt nói, cộng đồng của họ tổ chức bầu cử bốn năm một lần để chọn người chủ tịch. Bỏ phiếu thì bằng lá phiếu gửi qua thư và mặc dù hầu hết mọi người đều biết các ứng cử viên, họ vẫn đưa hình ảnh họ vô để các cử tri trẻ tuổi biết.

Theo ông Nompraseurt, tỉ lệ cử tri đi bầu thường xuyên là khoảng 80%.

Người chủ tịch được bầu sau đó chọn một thư ký và thủ quỹ. Các nhà lãnh đạo cộng đồng, những người đại diện cho một số gia đình được chỉ định, thì được lựa chọn theo sự đồng thuận giữa các gia đình đó.

Hệ thống quản trị này tạo ra một cơ cấu tổ chức có khả năng phổ biến truyền miệng giống như sự cấu trúc của “Cây Điện Thoại.”

Mặc dù vậy, sự bình đẳng trong việc tiếp cận thông tin vẫn còn thiếu, đặc biệt là khi lấy hẹn chích ngừa COVID-19.

“Nếu không biết đọc hoặc viết tiếng Anh, làm thế nào quý vị có thể giao tiếp qua điện thoại di động hoặc với Internet khi tất cả các hệ thống này đều sử dụng tiếng Anh?” ông Sary Tatpaporn đặt câu hỏi.

Ông là một người cao tuổi, sinh ra và lớn lên ở Lào, đến California cùng vợ và con trai một tuổi rưỡi hồi năm 1979.

Ông Tatpaporn thành lập trung tâm người Lào đầu tiên ở vùng Bay Area vào năm 2017 để bảo đảm cộng đồng của mình có thể nhận được thông tin chăm sóc sức khỏe vốn khó có được vì trở ngại ngôn ngữ.

Tuy nhiên, trung tâm này đã bị đóng cửa, giống như tất cả các trung tâm cao niên khác, vì lệnh phong tỏa của chính quyền.

Để vượt qua các chướng ngại ngôn ngữ, ông Tatpaporn, một thành viên của Mạng Lưới Các Nhà Lãnh Đạo Lào, làm việc với bà Sonia Bustamante, chánh văn phòng Giám Sát Viên John Gioia, thuộc Contra Costa County, để vạch ra một kế hoạch chích ngừa.

Khi sử dụng hệ thống “Cây Điện Thoại,” bất kỳ ai trong cộng đồng người Lào đủ điều kiện chích ngừa đều cung cấp họ và tên, ngày tháng năm sinh, và số điện thoại cho lãnh đạo cộng đồng của họ. Những lãnh đạo cộng đồng sau đó sẽ soạn danh sách để gửi đến ông Tatpaporn. Ông lấy một danh sách những người Lào đủ điều kiện mỗi tuần và gửi cho hai người, bà Bustamante và Bác Sĩ Kishore Nath tại phòng khám lưu động John Muir Health.

Phòng khám được thành lập vào đầu năm 2021 với tư cách là sự hợp tác giữa John Muir Health và Contra Costa Health Services để chích cho các cộng đồng đủ điều kiện. Một số giờ nhất định, chẳng hạn như giữa trưa và 3 giờ chiều vào các ngày Thứ Bảy, được chỉ định để cộng đồng người Lào chích ngừa.

Vào một ngày Thứ Bảy gần đây, một nhóm người Lào cao niên địa phương lái xe đến trường trung học Richmond High School, để chích ngừa COVID-19. Họ được cung cấp một mẫu đơn đơn giản để điền vào, sau đó lái xe đến một khu vực được chỉ định trong bãi đậu xe. Các tình nguyện viên, bao gồm ông Tatpaporn và ông Normpraseurt, sẵn sàng tại chỗ để giúp thông dịch.

Ngay sau đó, một y tá đến gần xe của họ để chích. Họ đợi trong xe khoảng 15 phút, để chắc chắn là không bị phản ứng phụ, và sau đó họ tự lái xe đi.

Ông Tatpaporn cho biết, cho đến nay, phòng khám đã chích cho gần 100 người trong cộng đồng người Lào.

Tiểu bang California kêu gọi tất cả người dân California chích ngừa COVID-19 khi đến lượt quý vị.

Để biết thêm thông tin về COVID-19, quý vị có thể gọi đường dây nóng theo số 1-833-422-4255, nơi có người thông dịch hơn 250 ngôn ngữ, bao gồm cả tiếng Lào. Tiểu bang cũng cung cấp các bản dịch sang 12 ngôn ngữ trên trang web lấy hẹn chích ngừa myturn.ca.gov. [đ.d.]

Football news:

Messi has failed to score for Madrid in the league for the first time in 15 years
Tuchel on the Champions League final: Chelsea are aware that they can beat Man City
Klopp on the top 4: It's not impossible, but it's difficult. Liverpool will try
Tiago Alcantara: Liverpool are fighting for a little miracle. It is always a pleasure to score and help the team
Manchester United missed out on a £ 200m deal. The sponsor is concerned about the conflict of fans with the Glazers
Troyes advanced to Ligue 1, winning the second division. The club belongs to the Man City holding
Zinchenko about the cancelled penalty: Before PSG, I had a dream - I was bitten by a snake in the place where the ball hit